Kalp Pili - Niçin Yapılır

Kalp pili, kalp atışlarını kontrol etmek üzere, kalp yakınında cilt altına yerleştirilen, cep saati boyutunda, küçük bir cihazdır. İnsanlar çeşitli sebeplere, çoğunlukla da kalp ritminde anormallik görülen aritmi gibi bir dizi rahatsızlığa bağlı olarak bir kalp piline ihtiyaç duyabilir.

Kalp Pili 

Kalp pili, kalp atışlarını kontrol etmek üzere, kalp yakınında cilt altına yerleştirilen, cep saati boyutunda, küçük bir cihazdır. İnsanlar çeşitli sebeplere, çoğunlukla da kalp ritminde anormallik görülen aritmi gibi bir dizi rahatsızlığa bağlı olarak bir kalp piline ihtiyaç duyabilir.

Kalbin normal yaşlanması, kalbinizin çok yavaş atmasına yol açarak kalp atış hızınızı bozabilir. Kalp krizinden ileri gelen kalp kası hasarı, kalp atışlarınızdaki bozulmanın diğer bir yaygın sebebidir. Kimi ilaçlar da kalp atış hızını etkileyebilir. Bazı kişilerde genetik rahatsızlıklar, anormal bir kalp atış hızına yol açar. Kalp atış hızındaki anormalliğin sebebi ne olursa olsun, bir kalp pili bu durumu düzeltmeyi sağlayabilir.

Bir kalp pili, genellikle küçük bir ameliyatla göğsünüze yerleştirilir. Kalp pili takıldıktan sonra günlük yaşamınızda bazı önlemler almanız gerekebilir.

Neden Yapılır

Kalp pilleri, kalp atışını kontrol altında tutmaya yardımcı olmak üzere yerleştirilir. Bir kalp krizinden, ameliyattan ya da aşırı dozda ilaç kullanımından sonra yavaşlayan kalp atış hızını tedavi etmek üzere geçici olarak yerleştirilebilir. Kalp pilleri aynı zamanda, yavaş bir kalp atış hızını (bradikardi) düzeltmek veya bazı durumlarda kalp yetmezliğini tedavi etmek üzere kalıcı olarak da yerleştirilebilir. Kalbinizin nasıl attığını bilmeniz, bir kalp pilinin nasıl çalıştığını anlama konusunda faydalı olabilir.

Kalp nasıl atar

Kalp ikisi solda, ikisi sağda olmak üzere dört odacığa sahip, kaslı, yumruk boyutunda bir pompadır. Üst odacıklar sağ ve sol kulakçıklardır. Alt odacıklarsa sağ ve sol karıncıklardır.

Kalbinizin düzgün çalışması için, kalp odacıklarının beraber çalışması gerekir. Kalbiniz aynı zamanda uygun bir hızda atmalıdır. Bu hız, dinlenme halindeki erişkinlerde dakikada 60 ila 100 atıştır. Kalbiniz çok yavaş veya çok hızlı attığı takdirde, vücudunuzda yeterince kan dolaşmaz ve bu durum yorgunluğa, bayılmaya, nefes darlığına, sersemlemeye ve diğer belirtilere yol açar.

Kalbinizin elektrik sistemi, odacıkların pompalama faaliyetini kontrol altında tutar. Normal bir kalp atışı sağ kulakçığınızda, sinüs düğümünde başlar. Doğal kalp piliniz olan bu hücre kümesi, bir buji gibi faaliyet göstererek, özel kas dokularında ilerleyen düzenli elektrik uyarıları oluşturur.

Bir elektrik uyarısı hem sağ hem de sol kulakçığa ulaştığında, kulakçıklar kasılarak karıncıklara kan gönderir. Karıncıkların dolmasına izin veren kısa bir gecikme sonrasında, uyarı karıncıklara ulaşarak kasılmalarını ve vücudun geri kalanına kan pompalamalarını sağlar.

Kalp pili ne yapar

Kalp pili, kalbinizin atmasını sağlayan doğal mekanizmayı taklit eder. Bir kalp pili iki bölümden oluşur:

  • Atış üreteci. Bu küçük metal kap içerisinde, bir pil ile kalbinize gönderilen elektrik uyarılarının hızını düzenleyen elektrik devresi yer alır.
  • İletkenler. Bu esnek, yalıtılmış kablolar, elektriksel uyarıları kalbinize ulaştırır.

Kalp pilleri kalp atışlarınızı takip eder ve çok yavaş olduğu takdirde, kalbinize elektrik sinyalleri göndererek kalp atışlarınızı hızlandırır. İlaveten, birçok kalp pilinin vücut hareketini veya solunum hızını tespit ederek, egzersiz esnasında vücudunuzda artan kan ve oksijen ihtiyacını karşılamak üzere, kalp atış hızınızı artırması için kalp piline sinyal veren sensorları bulunur.

Geleneksel kalp pillerine ilaveten, biventriküler kalp pilleri de kalp yetmezliği bulunan ve kalplerinin elektrik sistemi hasar görmüş olan kişiler için bir tedavi seçeneğidir. Normal bir kalp pilinin aksine, biventriküler kalp pili, kalbin daha verimli atmasını sağlamak üzere, kalbin alt odacıklarının (sağ ve sol karıncık) her ikisini de uyarır. Biventriküler bir kalp pili, karıncık kaslarının tamamı ya da büyük bir bölümü beraber pompalayacak şekilde, her iki karıncığı da çalıştırır. Bu, kalbinizin daha verimli kan pompalamasına imkan tanır. Bu tedavi, karıncıkların pompalama mekanizmasını sıfırladığından, kardiyak resenkronizasyon tedavisi olarak da anılır.

Kalp pili takılmasından kaynaklanan komplikasyonlar nadir görülür ama şunları içerebilir:

  • Kalp pilinin takıldığı yerde enfeksiyon
  • İşlem esnasında kullanılan anesteziye alerjik reaksiyon
  • Şişme, morarma veya kanama
  • Kalp pili civarındaki damarların veya sinirlerin hasar görmesi
  • Akciğerlerde çökme

Kalp pili takılanların yüzde beşinden azında, işlem esnasında veya sonrasında sorun görülür.

Nasıl Hazırlanılır

Doktorunuz bir kalp piline ihtiyacınız olup olmadığına karar vermeden önce, düzensiz kalp atışınızın sebebini bulmak üzere çeşitli tahliller yaptıracaktır. Bu testler aşağıdakileri içerebilir:

  • Elektrokardiyogram. Müdahale gerektirmeyen bu testte, kalbin elektriksel uyarılarını ölçmek üzere kabloların bağlı olduğu, elektrot adı verilen sensor pedleri göğüsle bazen kol ve bacaklara yerleştirilir. Kalbin atış düzeni, sahip olunan düzensiz kalp atışı türüne dair ipuçları verebilir.
  • Holter monitörü. Ambulatuvar elektrokardiyogram monitörü olarak da bilinen Holter monitörü, kalp ritmini 24 saat boyunca kaydeder. Göğüsteki elektrotlardan çıkan kablolar, cepte taşınan veya kemer üzerine ya da omuz askısıyla takılan pilli bir kayıt cihazına ulaşır. Monitöre bağlıyken gerçekleştirilen faaliyetlerin ve görülen belirtilerin kişi tarafından kaydedilmesi gerekir. Doktor, belirtilerin sebebini bulmak üzere tutulan kayıtlarla elektriksel kayıtları karşılaştıracaktır.
  • Ekokardiyogram. Müdahale gerektirmeyen bu test, doktorun bir kesi yapmaksızın kalbi görmesine imkan tanıyan zararsız ses dalgaları kullanır. İşlem esnasında, dönüştürücü adı verilen küçük bir plastik alet göğüs üzerine yerleştirilir. Bu alet, kalpten yansıyan ses dalgalarını (ekoları) toplar ve ses dalgası düzenlerini kullanarak atan kalbin görüntülerini monitörde oluşturan bir makineye aktarır. Bu görüntüler kalbin ne kadar iyi çalıştığını gösterir ve kaydedilen resimler, doktorun kalp kasının boyutunu ve kalınlığını ölçmesine yardımcı olur.
  • Stres testi. Bazı kalp sorunları, yalnızca egzersiz esnasında görülür. Stres testi için bir koşu bandında yürümeden veya kondisyon bisikletine binmeden önce ve hemen sonra ekokardiyogram veya elektrokardiyogram çekilir. Kalbi değerlendirmek üzere, vücudun ne kadar oksijen kullandığını ölçen bir oksijen tüketim testi de dahil başka efor testleri yapılabilir.

Ne Bekleyebilirsiniz

İşlem esnasında

Kalp pili takma ameliyatı, genellikle uyanıkken gerçekleştirilir ve genelde bir ila iki saat sürer. Bir sakinleştirici verilerek kalp pilinin takılacağı bölge uyuşturulur.

Ameliyat esnasında esnek, yalıtılmış bir kablo köprücük kemiği altında veya yakınında bir ana damara yerleştirilir ve X ışını görüntülerinin yardımıyla kalbe yönlendirilir. Kablonun bir ucu kalbin sağ karıncığına sabitlenirken diğer ucu, genellikle köprücük kemiği altında, deri altına yerleştirilen atış üretecine bağlanır.

Birçok durumda, kalbin koordineli bir şekilde pompalamaya devam etmesini sağlamak üzere, kalbin üst sağ odacığına (kulakçık) başka bir kablo bağlanır. Hem sağ kulakçık hem de sağ karıncık uyarıldığından, buna çift odacıklı kalp pili sistemi adı verilir.

İşlemden sonra

Kalp pili takıldıktan sonra, genellikle bir gün hastanede kalınması gerekir. Hastaneden ayrılmadan önce kalp pili, özel atış ihtiyacına uyacak şekilde programlanır. Kalp pili ayarlarının doğruluğundan emin olmak üzere bir kontrol randevusu planlanır.

Bundan sonra kalp pili, birkaç ayda bir telefonla kontrol edilecektir. Ya her bir koldaki bilekliklere bağlı bir verici ya da kalp pilinin üzerine yerleştirilen bir çubuk, telefon hattına bağlanır. Bu cihazlar, kalp pili bilgilerini doktorun muayenehanesine gönderir. Hattın diğer ucundaki bir teknisyen kalp atış hızını ve ritmini kontrol ederek, kalp pilinin işlevini ve kalan pil ömrünü değerlendirir.

Kalp pilinizin takılmasından sonra, doktorunuz, bir ay kadar yorucu egzersizden veya ağır nesneleri kaldırmaktan kaçınmanızı önerebilir. Kalp pilinin takıldığı bölge civarında ağrı ve sancı görülebilir. Bu ağrılar için asetaminofen veya ibuprofen gibi reçetesiz ilaçlar kullanılabilir ama herhangi bir ağrı kesici almadan önce doktorunuza danışın.

Özel önlemler

Kalp pilinizin, elektriksel girişim yüzünden arızalanması olası değildir. Bununla beraber, birkaç önlem almanız gerekir:

  • Cep telefonları. Cep telefonuyla konuşmak güvenlidir, ama cep telefonunuzu doğrudan kalp pilinizin üzerine koymaktan kaçının. Pek mümkün olmasa da, kalp piliniz cep telefonu sinyalini kalp atışı şeklinde yanlış yorumlayarak atışı kesebilir ve ani yorgunluk gibi belirtiler görülebilir.
  • Güvenlik sistemleri. Bir havalimanında metal detektöründen geçmek kalp pilinizin çalışmasını engellemeyecektir, ama kalp pilinin içerisindeki metal, alarmı tetikleyebilir. Bununla beraber, bir metal detektörünün yakınında uzun süre durmaktan kaçının. Güvenlik personeli bir el detektörü kullanma konusunda ısrar ettiği takdirde, cihazı gerekenden uzun bir süre boyunca kalp pilinize yakın tutmamalarını veya alternatif bir üst araması gerçekleştirmelerini rica edin. Potansiyel sorunlardan kaçınmak üzere, bir kalp pili taşıdığınızı belirten bir kimlik kartı bulundurun.
  • Tıbbi cihazlar. Bir doktor, elektromanyetik enerjiye yoğun bir şekilde maruz kalınmasını kapsayan herhangi bir tıbbi işlem uygulamayı düşündüğü takdirde, kalp piliniz bulunduğunu söyleyin. Bazı işlemlerde, manyetik rezonans görüntüleme, kanser tedavisi için radyasyon ve büyük böbrek taşlarını veya safra kesesi taşlarını kırmak üzere şok dalgaları kullanan şok dalgalı litotripsi gibi yöntemlere başvurulur. Ameliyat olacaksanız, kanama önleyici bir işlem (elektrokoter) de kalp pilinin işlevini engelleyebilir.
  • Güç üreten cihazlar. Kaynak cihazlarından, yüksek gerilim trafolarından veya motor jeneratör sistemlerinden en az 60 santimetre uzak durun. Söz konusu cihazların bulunduğu bir ortamda çalışıyorsanız, doktorunuz kalp pilinizi etkileyip etkilemediğini tespit etmek üzere işyerinizde bir test yapabilir.

Kalp pilinizin çalışmasını engelleme ihtimali bulunmayan cihazlar arasında mikrodalga fırınlar, televizyonlar ve uzaktan kumandalar, radyolar, tost makineleri, elektrikli battaniyeler, elektrikli tıraş makineleri ve elektrikli matkaplar yer alır.

Sonuçlar

Kalp piliniz takıldıktan sonra, ortalama pil ömrü olan 5 ila 10 yıl boyunca dayanır. Bir kalp pilinin bataryası bittiğinde, kalp pilinin atış üreteci tamamen değiştirilir ve cihazın onarılması için yeni bir operasyona ihtiyaç duyulur. Kalp pilinin kabloları yerinde bırakılabilir ve batarya değiştirme operasyonu genellikle kalp pilinin ilk takıldığı operasyondan daha kısa sürer ve iyileşme süresi daha kısadır.

Kalp pili, kalbinizin elektrik sistemini etkileyen birçok rahatsızlık için standart tedavi yöntemidir. Kalp pilleri kalp atışındaki yavaşlamayı önleyerek yorgunluk, baş dönmesi ve bayılma gibi belirtileri tedavi edebilir. Günümüzde kullanılan kalp pillerinin birçoğu, kalp atış hızınız fiziksel aktivite seviyenize uyacak şekilde otomatik olarak ayarladığından, daha aktif bir yaşam sürmenize yardımcı olabilir.

Yorumlar